|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
|
Inleiding Over grafiek Grafiek als prentkunst Wat is orginele grafiek? Vijf prentsoorten De diepdrukprent De vlakdrukprent De hoogdrukprent De doordrukprent De computerprent Prentbeschrijving Inkt Bewaren van prenten Papier Oplage Zwart-wit of kleur? Onderschrift signering Herkennen Het kopen van prenten Garanties Literatuur |
De diepdrukprent De voorstelling wordt in de drukvorm aangebracht. Er wordt in de diepte gewerkt. Steenhouwers noemen dit laagreliëf. Op een gladde metalen plaat, zink bijvoorbeeld, wordt een zuurbestendige gronding aangebracht. In die gronding worden met een naald lijnen getekend. Dan wordt de plaat in een zuurbad gelegd. De lijnen worden door het zuur uitgebeten en daardoor wordt de voorstelling in de plaat geëtst. Het kan ook anders. Met behulp van stekers, 'burijnen', graveert men de voorstelling in de plaat. Zoals een juwelier een naam in een ring graveert. Daar komt geen zuur bij te pas. Een derde manier is om de tekening met een stalen naald in de blanke plaat te krassen; de lijnen in de plaat krijgen dan wat opstaande metaalrandjes, bramen en die houden later de inkt vast zodat men fluwelige lijnen krijgt. Dat zijn de drie eenvoudigste vormen van diepdrukprenten: de pure ets, de gravure, de drogenaaldprent. Het afdrukken van een verdiepte plaat vergt een drukpers die veel spanning kan zetten. De bedoeling is namelijk dat de verdiepte lijnen op het papier verschijnen. In die lijnen moet daarom inkt worden aangebracht, de oppervlakte van de plaat moet glad en schoon zijn. Met een rol of tampon wordt er inkt in de lijnen geduwd, daarna wordt de drukvorm schoongeveegd zodat alleen de verdiepte gedeelten nog inkt bevatten. Vochtig papier erover, een stuk vilt of schuimrubber erop en dan door de pers draaien. De pers, het is eigenlijk een wals met twee tegen elkaar in draaiende rollen, dwingt door de hoge spanning het papier de groeven in om er de inkt uit op te zuigen. Dat lukt soms niet helemaal zoals aan stukjes wit gebleven lijnen in prenten wel eens te zien is. Als het papier van de plaat is gehaald zie je de randen van de plaat, men noemt dat wel de facetten, als 'moeten' in het papier geperst en ook de lijnen zijn soms met de vingertoppen als lichte verhogingen op het papier te voelen. Er zijn veel variaties in diepdrukprenten. Naast de reeds genoemde ets, gravure en droge naald, bestaan er toontechnieken die geen zwarte lijnen maar grijze of zwarte vlakken aanbrengen: de aquatintprent. de vernis mou, de mezzotint. Technieken worden ook gecombineerd. Een geëtste of gegraveerde plaat wordt bijvoorbeeld met de droge naald opgewerkt. De nadenkende lezer zal nu vragen, hoe kan dat, hoe zit dat met de gravure? Is dat zowel hoogdruk als diepdruk? Het antwoord is ja. Als de voorstelling is ingegraveerd kan men die alleen afdrukken als diepdrukprent, als het graveren daarentegen bedoelde om niet de gegraveerde lijnen maar alleen wat niet was weggegraveerd te laten afdrukken, beoogt men een prent in hoogdruk. Houtgravures, die geen grote drukspanning kunnen verdragen, kunnen alleen prenten opleveren, koper- en staalgravures zouden zowel in hoog- als in diepdrukprenten kunnen resulteren maar ze worden vrijwel alleen met het oog op diepdruk gemaakt. Het woord 'ets' wordt tegenwoordig vaak voor elke diepdrukprent gebruikt. Ook voor mezzotint en drogenaaldprent waar geen etsing aan te pas komt. Bron: Bovenstaande tekst is uitgegeven door de Vereniging voor Originele Grafiek, 1995. |
||
| NON TOXIC PRINTING Polymetaal met onder andere mens- en milieuvriendelijke grafische technieken, producten en cursussen. |
